Baner Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Przasnyszu strona główna strona główna


Projekt pn. „Powiat Przasnyski – Stolica Kultury Mazowsza 2014

Starostwo Powiatowe w Przasnyszu

Kuratorium Oświaty w Warszawie


Dojrzałość szkolna




Fakt pójścia przez dziecko do szkoły stanowi zwykle dla niego wielkie przeżycie. Razem z dzieckiem wydarzenie to przeżywają rodzice.  


Określając stopień dojrzałości szkolnej należy brać pod uwagę trzy aspekty:



 


I. Rozwój umysłowy


Prawidłowy pozwala na osiąganie dobrych wyników w nauce. Związany jest z właściwym rozwojem spostrzegania, myślenia, uwagi, pamięci oraz mowy.


Spostrzeganie w wieku 4-5 lat jest jeszcze całościowe. Dziecko nie potrafi więc rozróżnić wszystkich elementów oglądanego obrazu, podzielić go na elementy (czyli dokonać analizy), czy połączyć elementów w całość (dokonać syntezy). Z punktu widzenia nauki czytania i pisania najważniejszy jest rozwój funkcji spostrzegania wzrokowego i słuchowego.


Mowa: 7-latek swobodnie posługuje się mową potoczną, w wypowiedziach swobodnie stosuje zdania pojedyncze, złożone, z łatwością porozumiewa się z otoczeniem, przekazuje swoje myśli, pragnienia, słownie wyraża swoje uczucia.


Sześciolatki powinny realizować wszystkie głoski, wymowa powinna być prawidłowa, dopuszczalne jest jeszcze upraszczanie i zniekształcanie trudniejszych wyrazów. Myślenie 6-latka ma charakter przede wszystkim konkretno-obrazowy. Myślenie słowno - pojęciowe (abstrakcyjne) zaczyna się dopiero kształtować. Podstawowe operacje myślowe to: analiza i synteza, porównywanie, klasyfikowanie, abstrahowanie i uogólnianie.


U dziecka 6 letniego powinny wystąpić już początki uogólniania i tworzenia pojęć, np.: ,,Pod jakim względem są do siebie podobne samochód i pociąg?" - ,,Pojazdy" (uogólnienie) lub: ,, Służą do przewożenia ludzi" (definicja użytkowa).


Pod koniec 6 roku życia większość dzieci potrafi już przyswoić sobie pojęcia abstrakcyjne: kształt, wielkość, odległość, czas, liczba.


Pamięć– w 6 roku życia dominuje pamięć konkretno-obrazowa i rozwija się pamięć logiczna. Pamięć ma w tym okresie charakter mimowolny (mało pojemna, nietrwała, niedokładna). Dziecko często zapamiętuje wiele szczegółów, a pomija rzeczy istotne i ogólny sens. W tym wieku zaczyna rozwijać się pamięć dowolna, tzn. świadoma chęć zapamiętania i przypominania, zwiększa się szybkość i trwałość zapamiętywania, a także zakres pamięci. Typowa dla dzieci w tym wieku jest pamięć mechaniczna (dosłowne zapamiętanie tekstu), ale zaczyna się też pamięć logiczna – zrozumienie materiału i umiejętność opowiadania tekstu własnymi słowami.


Uwaga - umiejętność świadomego koncentrowania się na określonych przedmiotach lub zjawiskach otaczającego świata. Do wieku szkolnego mimowolna i nietrwała, dziecko skupia uwagę na tym, co je interesuje. Później nabiera cech trwałości i dowolności. Dziecko potrafi narzucić sobie skupienie uwagi, niekoniecznie na tym co je w danej chwili interesuje.


Dziecko 6-letnie przygotowujące się do nauki czytania i pisania powinno już umieć:



 


II. Rozwój fizyczny.


Chodzi tu o prawidłowe i odpowiednie do wieku ukształtowanie kości, mięśni, narządów wewnętrznych, narządów zmysłu, układu nerwowego, które zapewni odporność na choroby, zmęczenie i zapewni dobrą motorykę (grafomotorykę). Należy podkreślić, że dziecko 6-7 letnie jest jeszcze mało wytrzymałe na wysiłek fizyczny, męczy je jednostajna pozycja oraz monotonny ruch np. długie wycieczki.


Ogólna sprawność ruchowa dziecka w wieku 6 lat jest już zasadniczo ukształtowana. Sześciolatek wykazuje już pełną automatyzację czynności samoobsługowych (ubieranie, jedzenie). Ruchy dziecka są celowe, skoordynowane i dostosowane do rodzaju czynności. Dziecko porusza się sprawnie i zręcznie. Potrafi wykonać złożone zadania zachowując właściwą szybkość i precyzję ruchów. Sześciolatek trzyma sprawnie ołówek, nożyczki, wykazuje dobrą koordynację ruchów rąk.


Dziecko, które jest sprawne ruchowo nie ma trudności z utrzymaniem równowagi (np. stanie na jednej nodze), sprawnie skacze, nie ma trudności z łapaniem i rzucaniem piłki, umie zawiązać kokardkę, ciąć nożyczkami.


 


III. Rozwój emocjonalno-społeczny.


W wieku przedszkolnym obserwujemy dużą dynamikę uczuć. W tym okresie dziecko nie potrafi jeszcze opanować swoich emocji i łatwo poddaje się zarówno uczuciom przykrym, jak i przyjemnym, które i tak ulegają szybkim zmianom. Z czasem rozwijają się uczucia wyższe: intelektualne (ciekawość i radość z jej zaspokojenia), społeczne (sympatia, współczucie) i estetyczne.


Zmniejsza się częstość i nasilenie negatywnych emocji np. onieśmielenia, niepewności. Równolegle z rozwojem uczuć przebiega proces uspołeczniania się dziecka: umiejętności współdziałania i porozumiewania się z ludźmi. W wieku 6-7 lat dziecko prawidłowo uspołecznione powinno chętnie brać udział w różnych zabawach zespołowych, umieć współdziałać z rówieśnikami i dorosłymi w wykonywaniu codziennych czynności bez przejawów postaw egoistycznych, radzić sobie w codziennych prostych sytuacjach, liczyć się z potrzebami innych ludzi. 7-latek prawidłowo rozwinięty społecznie łatwo rozstaje się z mamą idąc do przedszkola i ma przekonanie, że poradzi sobie w nowym środowisku.
Należy jednak mieć świadomość, że każde dziecko rozwija się zarówno fizycznie, jak i psychicznie według pewnego wzorca, przechodząc przez określone stadia i etapy swojego rozwoju.


Etapy te są jednakowe dla wszystkich dzieci, jednakże tempo i sposób ich pokonywania są za każdym razem inne, charakterystyczne dla danego dziecka, stanowiące o jego indywidualności.


Rola rodziców, gdy dziecko idzie do szkoły:




 




Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna Ekspansja